Ανώτατη Εκπαίδευση και Ποιότητα: από τον 16ο αιώνα μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1980

 

Η εδραίωση του τριτοβάθμιου συστήματος εκπαίδευσης σε πολλές χώρες της Ευρώπης από τον 16^ο αιώνα και μετά, οδήγησε στην δημιουργία πολλών φημισμένων Πανεπιστημίων στα οποία κατέφευγαν γόνοι των αστικών οικογενειών αλλά και της άρχουσας τάξης και των οικονομικών ελίτ των τότε κοινωνιών. Η ολοκλήρωση των σπουδών σε ένα Πανεπιστήμιο της Αγγλίας, Γαλλίας και Γερμανίας εξασφάλιζε στον απόφοιτο του επαγγελματική επιτυχία, κοινωνική άνοδο και οικονομική ευημερία. Οι σπουδές σε ένα Πανεπιστήμιο ήταν κυρίως γενικής κατεύθυνσης με ιδιαίτερη έμφαση στο χώρο της φιλοσοφίας, των φυσικών επιστημών, της νομικής και της Ιατρικής.

Σύμφωνα με τον καθηγητή Δημήτρη Ματθαίου, πριν από τον 19^ο αιώνα στην Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής γινόταν ήδη λόγος για την ανωτερότητα της γενικής παιδείας που προσέφερε ένα Πανεπιστήμιο σε σχέση με την σχολική εκπαίδευση, την εκπαίδευση σε τεχνικά επαγγέλματα και την στοιχειώδη εκπαίδευση, που στόχο είχε τον αλφαβητισμό. Συνεπώς, η εκπαίδευση που παρείχαν τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα θεωρούνταν εξ ορισμού υψηλής «ποιότητας» και επιπέδου.

Τον 19^ο αιώνα οι εθνικοαπελευθερωτικοί αγώνες, οι κοινωνικές επαναστάσεις και αλλαγές, τα νέα ιδεολογικά ρεύματα και η δημιουργία κρατών που προήλθαν από κατάτμηση ή διάλυση αυτοκρατοριών οδήγησαν στο να χαρακτηριστεί ως «ποιοτική» η εκπαίδευση που δημιουργούσε και διαμόρφωνε εθνική ταυτότητα και συνείδηση, ανέπτυσσε πειθαρχία απέναντι στο κράτος και σεβασμό στους θεσμούς (Ματθαίου 2007, Φασούλης 2010).

Τον 20^ο αιώνα και ιδιαίτερα μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων συνδέθηκε με το εγχείρημα της ανάπτυξης και της οικονομικής και κοινωνικής ευημερίας. Μάλιστα την περίοδο εκείνη στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής η συνειδητοποίηση της σπουδαιότητας και του ρόλου που διαδραματίζει το Πανεπιστήμιο, οδήγησε τον επιχειρηματικό κόσμο και κυρίως την βιομηχανία να αξιώσουν από τα ανώτατα ιδρύματα αποδείξεις για την αποτελεσματικότητά τους απέναντι στην κοινωνία και να λογοδοτήσουν «για κάθε δολάριο των φορολογουμένων που πρέπει να γνωρίζουν αν δαπανώνται από το Πανεπιστήμιο αποτελεσματικά και δίνουν ισοδύναμα αποτελέσματα»  (Cook 1989, Φασούλης 2002).

Έτσι λοιπόν από την περίοδο μετά το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο μέχρι και τα τέλη της δεκαετίας του ’80 η έννοια της αποτελεσματικότητας κυριάρχησε στη διοίκηση της εκπαίδευσης, και η αναζήτηση των παραγόντων που προσδιορίζουν την αποτελεσματική λειτουργία των εκπαιδευτικών οργανισμών,  μονοπωλούσε το ενδιαφέρον της εκπαιδευτικής πολιτικής. Οι πολιτικές "ανταποδοτικότητας" και "λογοδοσίας" (value for money, accountability) συνδέονταν με την ανησυχία ότι τα Πανεπιστήμια ενδιαφέρονταν περισσότερο για τη θεωρία παρά για την παραγωγή  εφαρμοσμένης έρευνας και ειδικευμένων επαγγελματιών, οι οποίοι θα στελέχωναν όλους τους τομείς των ταχύτατα αναπτυσσόμενων οικονομιών της δεκαετίας του ’60. Παράλληλα έννοιες όπως αποδοτικότητα, αποδοτική χρήση πόρων, χρηματοδότηση με βάση την απόδοση εισέβαλαν στην καθημερινή ζωή των Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων.

Θα πρέπει βέβαια να δοθούν ορισμένες διευκρινίσεις διότι η έννοια της αποτελεσματικότητας (effectiveness) συνδέεται και πολλές φορές συγχέεται, με την έννοια της αποδοτικότητας (efficiency), ίσως γιατί ακόμη και οι επιστήμονες που τις χρησιμοποιούν δεν τις οριοθετούν με σαφήνεια ή / και τις χρησιμοποιούν ως εναλλακτικές. Οι όροι αυτοί στην ουσία έχουν προέλθει από τον τομέα της παραγωγής στην οικονομία και για τούτο θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν σε ανάλογο πλαίσιο οριοθέτησης. Αφορούν, οπωσδήποτε, κάποια παραγωγική διαδικασία και ως τέτοια θεωρείται και η εκπαίδευση. Στο πλαίσιο αυτό η εκπαιδευτική διαδικασία έχει κάποιες «εισροές» (inputs), οι οποίες, μέσα από μια «διαδικασία» (process) μετατρέπονται σε «εκροές» (outputs).

            Η «αποτελεσματικότητα» μιας παραγωγικής διαδικασίας, στην περίπτωσή μας της εκπαίδευσης, σημαίνει την μετατροπή των εισροών σε εκροές. Δηλαδή να επιτύχουμε τους εκπαιδευτικούς στόχους χρησιμοποιώντας όσους πόρους χρειαζόμαστε χωρίς να υπάρχει όριο στους πόρους που θα χρησιμοποιηθούν. Αρκεί να επιτευχθεί το αποτέλεσμα με όποιο κόστος.

Η «αποδοτικότητα» μιας παραγωγικής διαδικασίας συνήθως αναφέρεται στη μετατροπή των εισροών σε εκροές με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, στη μέγιστη δυνατή ποσότητα, χρησιμοποιώντας όσο το δυνατό μικρότερες ποσότητες εισροών και με το λιγότερο κόστος.

Το συγκλονιστικό σχολείο της γέφυρας!

Ένας αθέατος ήρωας του καιρού, μαζεύει κάθε μέρα τα παιδιά μιας παραγκούπολης και τα μαθαίνει γράμματα, κάτω από μια γέφυρα στην Ινδία


Στο Νέο Δελχί, κάτω από μια γέφυρα του metro, συντελείται καθημερινά ένα μικρό θαύμα. Γύρω στα 70 παιδιά, από τις γειτονικές παραγκουπόλεις, παρακολουθούν μαθήματα στο υπαίθριο σχολείο που έχει στήσει εκεί ένας αφανής ήρωας: Ο 40χρονος Rajesh Kumar Sharma. Πατέρας τριών παιδιών και ο ίδιος ο Sharma, υποχρεώθηκε λόγω οικονομικών προβλημάτων να παρατήσει το Κολλέγιο όπου σπούδαζε.

Και όπως παρατήρησε για τι ίδιο ακριβώς συνέβαινε με πολλά παιδιά στην περιοχή. Δεν πήγαιναν σχολείο, γιατί οι οικογένειές τους δεν το άντεχαν οικονομικά. «Όποτε περνούσα από την περιοχή, έβλεπα παιδιά να χασομεράνε από εδώ κι από 'κει, σπαταλώντας το χρόνο τους» είπε ο ίδιος, εξηγώντας πώς ξεκίνησε το όλο εγχείρημα. Σκέφτηκε λοιπόν να δημιουργήσει ένα δωρεάν σχολείο.

Και επειδή δεν είχε καν την οικονομική δυνατότητα να χτίσει – ή έστω να νοικιάσει – ένα μέρος για να κάνει μάθημα, έβαψε δύο τοίχους μαύρους για να τους χρησιμοποιήσει σαν πίνακα της τάξης και άρχισε να διδάσκει κάτω από μια γέφυρα. Παράλληλα, προσπάθησε να πείσει τους εργάτες και τους αγρότες της περιοχής, να επιτρέψουν στα παιδιά τους να παρακολουθήσουν τα μαθήματα, αντί να δουλεύουν για να συμπληρώσουν το οικογενειακό εισόδημα.

«Ιωάννης Καποδίστριας- Ο Άγιος της Πολιτικής» Δεύτερα 10 Δεκεμβρίου 2012 - Ώρα 18.00 στο Πνευματικό Κέντρο του Ι.Ν. Αγίου Σπυρίδωνα Πειραιά

Η ΚΕΡΚΥΡΑΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΠΕΙΡΑΙΑ και το Βιβλιοπωλείο ΑΙΓΗΙΣ σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου «Ιωάννης Καποδίστριας- Ο Άγιος της Πολιτικής» την Δεύτερα 10 Δεκεμβρίου 2012 - Ώρα 18.00 στο Πνευματικό Κέντρο του Ι.Ν. Αγίου Σπυρίδωνα Πειραιά. Ομιλητής ο Συγγραφέας του βιβλίου Ιωάννης Κορνιλάκης. Προλογίζει ο Υφυπουργός Εθνικής Άμυνας και επίτιμος Αρχηγός Γ.Ε.Ν. Δημήτριος Ελευσινιώτης. Συντονίζει ο Καθηγητής και Συγγραφέας Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης.


Η εκδήλωση εντάσσεται στο πλαίσιο του εορτασμού του πολιούχου Πειραιώς ΑΓΙΟΥ ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ

DEJA VU… η αναφορά του Αμερικανού Paul Porter για την Ελλάδα το 1947 ταιριάζει απόλυτα στη σημερινή πραγματικότητα

Είναι γεγονός ότι η ιστορία επαναλαμβάνεται σαν φάρσα. Ειδικά όταν αναφέρεται στην χώρα μας σε περίοδο κρίσης… Αλλάξτε κάποιους όρους και χρονολογίες και θα βρεθείτε στο σήμερα.. Κάντε το 1947…2012, αλλάξτε τον κομμουνιστικό κίνδυνο σε κίνδυνο εξόδου από το ευρώ και την αμερικάνικη αποστολή σε τρόικα ..και θα δείτε ξαφνικά με ένα μαγικό τρόπο το κειμένου του 1947 να φαίνεται αποτύπωση της σημερινής πραγματικότητας…

Αρχές του 1947 η αγγλική κυβέρνηση έχει ανακοινώσει στις ΗΠΑ πως αδυνατούσε πλέον να συνεχίσει τον ρόλο που είχε αναλάβει, δηλαδή τον ρόλο της ενίσχυσης της ελληνικής κυβέρνησης στον αγώνα της κατά της κομμουνιστικής επικράτησης στην Ελλάδα. Ο Αμερικανός πρόεδρος Τρούμαν προκειμένου να έχει ιδία άποψη για την οικονομική κατάσταση στην Ελλάδα στέλνει το πρώτο τρίμηνο του 1947 (…στη Wikipedia γράφει ότι εστάλη το 1946…) τον Paul A. Porter ως επικεφαλής της αμερικανικής αποστολής. Στις 14 Φεβρουαρίου 1947, μετά από έναν περίπου μήνα παραμονής στην Ελλάδα ο Paul A. Porter στέλνει επιστολή προς τον υφυπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ W.L. Clayton με τις πρώτες εντυπώσεις του, γράφοντας μεταξύ των άλλων:

«Εδώ δεν υπάρχει κράτος σύμφωνα με τα δυτικά πρότυπα.Η πρώτη ημέρα εργασίας στην Αθήνα επιβεβαιώνει τις εντυπώσεις που αποκομίζει κανείς διαβάζοντας τις αναφορές και τα έγγραφα στην Ουάσινγκτον. Έχουμε ένα φτωχό λαό με μια ανίκανη κυβέρνηση και ένα πολιτικό σύστημα το οποίο απαιτεί από τους υπουργούς να έχουν ως κύριο μέλημά τους την παραμονή στο αξίωμα, παραμελώντας τα προβλήματα της ανοικοδόμησης και την επαναδραστηριοποίηση του εμπορίου και των συναλλαγών". Σε ολόκληρη τη χώρα, από τη μία άκρη στην άλλη, κυριαρχεί μία γκρίζα ανυπεράσπιστη, βαθιά έλλειψη πίστης για το μέλλον - μία έλλειψη πίστης που οδηγεί σε πλήρη απραξία στο παρόν. Οι άνθρωποι έχουν παραλύσει από την αβεβαιότητα και τον φόβο, οι επιχειρηματίες δεν επενδύουν, οι καταστηματάρχες δεν αποθηκεύουν προμήθειες».

Και συνεχίζει: «Η δημόσια διοίκηση είναι υπερβολικά εκτεταμένη… Οι χαμηλοί μισθοί προσαυξάνονται βάσει ενός εντελώς συγκεχυμένου συστήματος επιδομάτων, χάρη στα οποία μερικοί δημόσιοι υπάλληλοι κερδίζουν μέχρι και τέσσερις φορές περισσότερο από τον βασικό μισθό τους».

Για το ίδιο θέμα αναφέρει: «Ποτέ άλλοτε δεν έχω δει διοικητική δομή που να είναι τόσο απαράδεκτη. Απλούστατα, δεν είναι δυνατόν να βασιστεί κάνεις ότι η δημόσια διοίκηση θα φέρει εις πέρας ακόμη και τις πιο απλές λειτουργίες μίας κυβέρνησης - την είσπραξη των φόρων, την εφαρμογή οικονομικών κανόνων, την επισκευή δρόμων. Συνεπώς η δραστική μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης αποτελεί συνθήκη εκ των ουκ άνευ για την επίτευξη οποιουδήποτε άλλου αποτελέσματος στην Ελλάδα».

Για την εκτελεστική εξουσία: «Η ελληνική κυβέρνηση δεν έχει άλλη πολιτική εκτός από το να εκλιπαρεί για ξένη βοήθεια ώστε να διατηρηθεί στην εξουσία απαριθμώντας θορυβωδώς τις θυσίες της Ελλάδος... στόχος της είναι να χρησιμοποιήσει την ξένη βοήθεια ως μέσο για τη διαιώνιση των προνομιών μίας μικρής κλίκας που αποτελεί την αόρατη εξουσία στην Ελλάδα».

Για τα οικονομικά συμφέροντα: «Τα ναυτιλιακά συμφέροντα βρίσκονται σε ιδιαιτέρα σκανδαλώδη θέση. Σήμερα η ελληνική εμπορική ναυτιλία βρίσκεται σε άνθηση και οι εφοπλιστές καρπώνονται τα κέρδη. Όμως η χρεοκοπημένη ελληνική κυβέρνηση δεν απολαμβάνει κανένα όφελος από όλο αυτό τον πλούτο. Οι αποδοχές των ναυτικών εξακολουθούν να εισρέουν στη χώρα, αλλά τα κέρδη των πλοιοκτητών παραμένουν στην πλειονότητά τους, στο εξωτερικό».

Για την ντόπια νομενκλατούρα: «Η ομάδα πίεσης της καλής κοινωνίας - οι κομψοί κοσμοπολίτες που έχουν την έδρα τους στις Κάννες, στο Σαιν Μόριτς και στην αθηναϊκή πλατεία Κολωνακίου - θα ενεργοποιηθεί. Πολλοί από αυτούς είναι γοητευτικοί άνθρωποι που μιλούν εξαιρετικά αγγλικά και αδημονούν ειλικρινά να παρέχουν κάθε δυνατή βοήθεια στην αμερικανική αποστολή. Εντούτοις θα αποπειραθούν να προσεταιριστούν την αποστολή και να τη μετατρέψουν σε ένα εργαλείο διασφάλισης των προνομιών τους».

Για την αίτηση βοηθείας: «Αίσθησή μου είναι ότι το ελληνικό κράτος έχοντας υποβάλει αίτηση βοήθειας και εποπτείας, έχει θέσει, στο μέτρο αυτό, όρια στην ίδια του την εθνική κυριαρχία».

H Διδασκαλία της Επιχειρηματικότητας ως εναλλακτική προσέγγιση επαγγελματικού προσανατολισμού

Νοέμβριος 2012 : Προσωπικές Ομιλίες – Συμμετοχή σε συνέδρια και Επιστημονικές Ημερίδες

Νίκος Κωνσταντόπουλος & Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης, παρουσίαση με θέμα «Οικονομική Κρίση και Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις: Αντιλήψεις – Συμπεριφορές και Στρατηγικές Αντιμετώπισης» στο πλαίσιο της Επιστημονικής Ημερίδας της Ένωσης Οικονομολόγων Εκπαιδευτικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης με θέμα «Οικονομική Κρίση και Οικονομική Εκπαίδευση», Πέμπτη 8 Νοεμβρίου 2012, ώρα 9.30 πμ, Αμφιθέατρο Ιωνιδείου Σχολής Πειραιά, Σωτήρος Διος 17-19

Ιστοσελίδα: http://www.eoede.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=1370:perpeir20121108&catid=47:2008-10-22-19-05-54&Itemid=57



Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης, εισήγηση με τίτλο «Ποιότητα και Εκπαίδευση», στο σεμινάριο «Αξιολόγηση και Διασφάλιση Ποιότητας στην Εκπαίδευση» που οργανώνει το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών , Δευτέρα 12 Νοεμβρίου 2012, ώρα18.00, Αίθουσα Προπυλαίων – Πανεπιστημίου 30 Αθήνα

http://www.uoa.gr/anakoinoseis-kai-ekdhloseis/anakoinoseis/proboli-anakoinwshs/ekpaideytiko-programma-a3iologhsh-kai-diasfalish-poiothtas-sthn-ekpaideysh-eidiki-timi-gia-toys-ypalliloys-toy-ekpa.html


Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης, εισήγηση με τίτλο «Ποιότητα και Εκπαίδευση», στο σεμινάριο «Αξιολόγηση και Διασφάλιση Ποιότητας στην Εκπαίδευση» που οργανώνει το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών , Τρίτη 13 Νοεμβρίου 2012, ώρα18.00, Αίθουσα Προπυλαίων – Πανεπιστημίου 30 Αθήνα

http://www.uoa.gr/anakoinoseis-kai-ekdhloseis/anakoinoseis/proboli-anakoinwshs/ekpaideytiko-programma-a3iologhsh-kai-diasfalish-poiothtas-sthn-ekpaideysh-eidiki-timi-gia-toys-ypalliloys-toy-ekpa.html


Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης, παρουσίαση με τίτλο «Εκπαιδεύοντας Καθηγητές Επιχειρηματικότητας για την Τεχνική Εκπαίδευση: Το πρόγραμμα της ΜΟΚΕ ΑΣΠΑΙΤΕ», στην εκδήλωση με θέμα: «Η διδασκαλία της επιχειρηματικότητας ως εναλλακτική προσέγγιση επαγγελματικού προσανατολισμού», που οργανώνουν στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Εβδομάδας Επιχειρηματικότητας, οι Σχολές Αυγουλέα Λιναρδάτου , Τετάρτη 14 Νοεμβρίου 2012, ώρα19.00, Αίθουσα Εκδηλώσεων Οδυσσέας Ελύτης, Ελευθερίου Βενιζέλου 112-114, Περιστέρι

http://www.arisnotis.gr/2010-06-06-17-02-40/168-entrepreneurship.html


Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης, παρουσίαση με θέμα «Οικονομική Κρίση και Επιχειρηματικότητα» στο πλαίσιο της Ημερίδας της Μονάδας Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας της ΑΣΠΑΙΤΕ στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Εβδομάδας Επιχειρηματικότητας, Τρίτη 20 Νοεμβρίου 2012, ώρα 10.30 πμ, Αμφιθέατρο ΑΣΠΑΙΤΕ, Ηράκλειο, κοντά στο σταθμό Ειρήνη

Ιστοσελίδα: http://www.aspete.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=542&Itemid=374&lang=el

"Οικονομική Κρίση και Οικονομική Εκπαίδευση" - Ημερίδα της ΕΟΕΔΕ στην Ιωνίδειο Σχολή - (Πέμπτη 8-11-2012)